Brexit

Brexit kan uitdraaien op de grootste economische en politieke verschuiving in de moderne Britse geschiedenis. Hier leest u meer over het akkoord dat Theresa May heeft voorgesteld, het verzet ertegen en hoe u een positie kunt openen bij IG.

Waarom traden rondom de brexit bij IG?

  • Speel in op de reactie van
    de markt

    Dankzij de hefboom heeft u meer exposure als u in CFD's handelt

  • 's Werelds nr. 1 CFD-aanbieder1
    Toegang tot een scala aan grote, kleine en exotische paren, inclusief EUR/GBP

  • Effectief risicomanagement
    Dankzij ons grote aanbod aan stops, limieten en alerts behoudt u controle

Brexit: welke opties zijn er?

Theresa Mays akkoord

Het akkoord van de premier stuitte vanaf het begin op veel weerstand vanuit het parlement. Dit deed haar ertoe besluiten om een stemming in het Britse Lagerhuis, die gepland stond voor 11 december 2018, voor onbepaalde tijd uit te stellen. Ze heeft dit gedaan vanwege het enorme verzet tegen de Ierse backstop en de vragen die erdoor zijn gerezen. Het is namelijk onduidelijk of dit zou leiden tot een permanente douane-unie tussen het VK en de EU.

De premier wil opnieuw gaan onderhandelen over noodmaatregelen aangaande de Ierse backstop in haar plan. Eventuele nieuwe regelingen of beloften zullen waarschijnlijk in een apart document terechtkomen, omdat de EU het verdrag niet wil aanpassen. De leiders van de 27 EU-landen hebben er immers al overeenstemming over bereikt.

Tweede referendum

Een tweede referendum over lidmaatschap van de EU is een optie die almaar populairder is geworden sinds de uitslag van het eerste referendum is onthuld. Dit komt onder meer doordat sommigen beweren dat de anti-EU-campagne de kiezers heeft misleid. De groep 'People’s Vote' voert daarnaast campagne voor een landelijke stemming over de definitieve overeenkomst met de EU, hetgeen de premier heeft uitgesloten.

Het stembiljet kan verschillende vormen krijgen. Een ervan is een ultimatum: of het akkoord van de premier accepteren, of in de EU blijven. Jo Johnson en Justine Greening, beiden van de Conservative Party, hebben een andere mogelijkheid naar voren gebracht met drie opties: Mays akkoord, geen akkoord of in de EU blijven.

Uit de EU zonder akkoord

Het laatste en waarschijnlijk meest ongunstige scenario voor zowel het VK als de EU is een brexit zonder akkoord: een ‘harde brexit’. Dit zou veel onzekerheid veroorzaken en kan uitdraaien op een aanzienlijke waardevermindering van zowel het pond als de euro. De periode van onderhandelingen van de afgelopen twee jaar bewijst dat de twee partijen hun best doen om een scenario zonder akkoord te voorkomen.

Een harde brexit zou betekenen dat het VK de EU verlaat zonder dat er afspraken zijn gemaakt over handel, douane, verkeer van personen of burgerrechten. Het ligt voor de hand dat de Britse economie hieronder zou lijden en dat de rechten van EU-burgers die in het VK werken en die van Britten die in de EU werken, niet duidelijk zouden zijn.

Opnieuw onderhandelen

Sommige Kamerleden roepen op tot een grootscheepse heronderhandeling om juridische garanties te krijgen omtrent de kwestie met de Ierse grens. Hiertoe zou het verdrag moeten worden heropend en daarna achtereenvolgens worden goedgekeurd door het Britse kabinet, een top van Europese leiders, het Lagerhuis en het Europees Parlement. Het is al gebleken dat dit proces een luis in de pels van de premier is. Het heeft eerder al geleid tot het opstappen van meerdere ministers toen het kabinet het huidige akkoord moest goedkeuren.

Het is nochtans niet bekend of heronderhandeling tot de mogelijkheden behoort. President van de Europese Commissie Jean-Claude Juncker heeft reeds verklaard dat het akkoord het best mogelijke scenario is voor beide partijen en dat er geen nieuwe regeling gaat komen.

Landelijke verkiezingen

Als er daadwerkelijk landelijke verkiezingen worden uitgeroepen, zal dit waarschijnlijk gebeuren nadat de oppositie in het Lagerhuis een motie van wantrouwen indient jegens de regering. Deze motie zou moeten worden aangenomen door het Lagerhuis. Als men vervolgens niet binnen 14 dagen overeenstemming kan bereiken over een alternatief voor de huidige regering, wordt het parlement ontbonden en worden er vervroegde landelijke verkiezingen uitgeroepen om een nieuwe regering te vormen.

Er wordt nog gediscussieerd over de vraag of dit in het landsbelang zou zijn. Sommigen zeggen dat Theresa May moet opstappen, anderen stellen dat landelijke verkiezingen zo kort voor de deadline voor de brexit alleen maar de onzekerheid zouden vergroten.

Herroeping van artikel 50

Het Hof van Justitie van de EU heeft beslist dat het Verenigd Koninkrijk de brexit kan voorkomen en in de EU kan blijven door artikel 50 te herroepen. Het VK kan dit doen zonder toestemming van andere EU-landen; het besluit om in de EU te blijven is dus geheel aan het VK.

Voorlopig heeft de premier dit scenario uitgesloten. Ze stelt dat het tegen de wil van het volk in gaat, dat in het referendum van 2016 gestemd heeft om de EU te verlaten. De roep om deze optie zou echter sterker kunnen worden als de Kamer geen overeenstemming kan bereiken over de voorwaarden van de brexit.

Markten om in de gaten te houden rondom brexit

Markets Bid Offer Change
GBP/USD
liveprices.javascriptrequired
-
-
EUR/GBP
-
-
-
FTSE 100
-
-
-
FTSE Mid 250
-
-
-
Germany 30
-
-
-
Goldman Sachs Group Inc (All Sessions)
-
-
-
HSBC Holdings PLC - ADR
-
-
-
UBS Group AG (US)
-
-
-
Spot Gold
-
-
-

Bovenstaande koersen zijn onderhevig aan de Algemene Voorwaarden van onze website. Koersen zijn uitsluitend indicatief. Alle aandelenkoersen lopen ten minste 15 minuten achter.

Grondstoffen

Zoals zo vaak in tijden van onzekerheid kijken investeerders naar goud. Na een kortstondige piek die volgde op het referendum in juni 2016, is de goudprijs de afgelopen jaren vrij constant gebleven.

Dat wil niet zeggen dat de koers niet opnieuw de lucht in kan schieten, vooral met het oog op de onzekerheid rondom het plan van de regering en de uitgestelde stemming over het definitieve akkoord.

Forex

Het pond daalde fors in waarde ten opzichte van de euro nadat het resultaat van het referendum bekend was gemaakt. Sindsdien is het paar EUR/GBP stabiel gebleven met een koers die steeds tussen 0,87 en 0,90 lag tussen december 2017 en begin december 2018.

Traders doen er evenwel goed aan om EUR/GBP de komende maanden in de gaten te houden. De kans is namelijk groot dat het pond gaat dalen als het akkoord wordt verworpen, maar de munt kan meer waard worden als het Lagerhuis het akkoord goedkeurt.

Aandelen

Het referendum over brexit heeft wisselende effecten op aandelen gehad. Sommige bedrijven hebben geprofiteerd van een zwakker pond en betere economische vooruitzichten, andere hadden het moeilijker. Over het geheel gezien is de koers van de FTSE 100 gestegen sinds juni 2016, maar de uitwerkingen van de brexit op individuele effecten waren verschillend van aard. Wanneer er eindelijk gestemd zal worden over het akkoord, dan kan een 'nee' catastrofale gevolgen hebben voor bedrijven die goederen naar de EU exporteren.

Indices

De FTSE 100 en FTSE Mid 250 zijn in 2017 allebei gestegen, met dank aan het zwakke pond en de aantrekkende Britse economie. Niettemin waren beide indices volatiel in 2018 als gevolg van verkoopgolven op aandelenmarkten over de hele wereld en groeiende onzekerheid rondom brexitonderhandelingen en het voorgestelde akkoord. De handelsbetrekkingen met de rest van Europa zijn van vitaal belang voor de toekomstige winsten van veel bedrijven. Daarom zal het uiteindelijke akkoord hoogstwaarschijnlijk van invloed zijn op indices, ongeacht het resultaat van een stemming in de Kamer.

Theresa Mays brexitakkoord in één oogopslag

Theresa Mays akkoord omvat plannen voor de Ierse grens en een regeling voor een ‘Ierse backstop’ voor het geval dat beide kanten niet tot een handelsovereenkomst kunnen komen tijdens de overgangsperiode. Het beschrijft ook de voorwaarden voor een overgangsperiode, een financiële schikking tussen het Verenigd Koninkrijk en de Europese Unie en een aantal details over de rechten van zowel staatsburgers van het VK in de EU als EU-burgers die in het VK wonen.

Er wordt gezegd dat het Britse BBP maar liefst 3% per hoofd van de bevolking kan dalen onder het huidige akkoord dat door de premier is voorgesteld. Volgens het National Institute of Economic and Social Research zou dit neerkomen op circa €1100 gemiddeld per jaar voor iedere inwoner van het VK.

De Ierse grens

De overeenkomst houdt rekening met een open grens tussen Noord-Ierland en de Republiek Ierland voor het geval dat het VK uit de EU stapt na de overgangsperiode zonder dat men een akkoord paraat heeft. Het Verenigd Koninkrijk zou op deze manier in zijn geheel deel blijven uitmaken van een EU-VK ‘douanegebied’ totdat een nieuwe handelsovereenkomst kan worden gesloten.

Over dit punt van het akkoord van de premier wordt het meest getwist. Voorstanders van de brexit beweren dat deze regeling betreffende de Ierse backstop zal leiden tot een permanente douane-unie tussen het VK en de EU.

De financiële schikking

Het Verenigd Koninkrijk zal aan alle reeds bestaande financiële verplichtingen aan Brussel voldoen. De overeenkomst wordt ook wel de ‘divorce bill’ (letterlijk ‘scheidingsafrekening’) genoemd en houdt in dat de Britten aan de EU-begroting voor 2019 en 2020 meebetalen.

De totale kosten hiervan voor het VK worden geschat op 35 tot 39 miljard pond, hoewel sommige ramingen rekening houden met een hoger bedrag.

Overgang

Het akkoord voorziet in een overgangsperiode tot december 2020 waarbinnen het VK de Europese Unie moet verlaten. Gedurende deze periode zijn de Britten nog steeds onderworpen aan alle regels en wetten van de EU, maar hebben ze geen stem in de totstandkoming van de wetten.

De overgangsperiode die volgt op het vertrek van het VK uit de EU in maart 2019, zal in totaal 21 maanden duren. Men hoopt dat zowel de overheid als het bedrijfsleven zo voldoende tijd hebben om zich op de verandering voor de lange termijn voor te bereiden.

Burgerrechten

In het akkoord behouden de meer dan drie miljoen EU-burgers die in het VK wonen hun recht van verblijf. Daarnaast verzekert het akkoord de ruim één miljoen Britse expats in Europese landen van rechten omtrent sociale zekerheid.

Dit was een groot pijnpunt in de onderhandelingen. Beperkte mobiliteit voor niet-Britse Europeanen die het VK binnen willen gaan, betekent namelijk waarschijnlijk ook dat Britse staatsburgers minder makkelijk in de lidstaten van de EU kunnen reizen.

Wanneer vindt de brexit plaats?

Als het akkoord door zowel het Britse Lagerhuis als het Europees Parlement wordt geratificeerd, dan stapt het VK op 29 maart 2019 uit de EU. Nu de stemming door de Kamer echter is uitgesteld, is het thans niet zeker of de vertrekdatum hetzelfde blijft of verzet wordt.

Deze datum houdt een deadline in voor de onderhandelingsfase, die dan voltooid moet zijn. Vervolgens moet de overgangsfase beginnen. Volgens het huidige plan zal de overgangsperiode ten einde komen in december 2020, waarmee het brexitproces compleet is.

Open nu een rekening

Neem uw positie in: hoe zal de uitkomst de FTSE en het pond beïnvloeden?

Wat is er tot nu toe gebeurd rondom de brexit?

De uitslag

Tijdens het referendum in 2016 brachten meer dan 30 miljoen mensen hun stem uit. 51,9% stemde vóór het verlaten van de EU, 48,1% wilde blijven.

De uitslag kende behoorlijke regionale verschillen: Londen, Schotland en Noord-Ierland wilden in de EU blijven, terwijl Engeland en Wales vóór een brexit stemden met respectievelijk 53,4% en 52,5% van de stemmen. Al met al liet het referendum een verdeeld Verenigd Koninkrijk zien. Dit werd de daaropvolgende maanden bevestigd tijdens onderhandelingen, politieke discussies en represailles.

De regering was compleet verrast door de uitslag. David Cameron diende zijn ontslag in als premier. Na een strijd op het leiderschap binnen de Conservative Party werd hij uiteindelijk vervangen door Theresa May. Ze bevestigde dat het VK de EU zou gaan verlaten met haar befaamde uitspraak 'brexit betekent brexit', ook al was ze tegenstander van de brexit voordat de uitslag bekend was.

Inwerkingtreding van artikel 50

Artikel 50 trad in werking op 29 maart 2017, waarmee een twee jaar durende ‘countdown’ naar de brexit begon. Hierop volgde een periode waarin onderhandelaars uit de EU en het VK plannen maakten, alvorens in juni 2017 de daadwerkelijke onderhandelingen begonnen. In deze korte tussenperiode riep Theresa May vervroegde verkiezingen uit. Hiermee hoopte ze de meerderheid van de conservatieven in de Kamer te vergroten en zo meer gewicht in de schaal te kunnen leggen in de onderhandelingen met EU-leiders.

Het plan liep volkomen mis: de Conservative Party verloor haar meerderheid en voelde zich gedwongen een coalitie aan te gaan met de Noord-Ierse Democratic Unionist Party (DUP). Sommigen menen dat de positie van de regering hierdoor danig is verzwakt, aangezien er nu steun nodig is van de DUP in het parlement om het definitieve akkoord te ratificeren.

Brexitonderhandelingen

De onderhandelingen zijn officieel op 19 juni 2017 van start gegaan. Het VK ging akkoord met een gefaseerde onderhandelingsperiode die Michel Barnier, de hoofdonderhandelaar namens de EU, had voorgesteld. Fase 1 kwam ten einde in december 2017. Er waren overeenkomsten bereikt over een financiële schikking van 35 à 39 miljard pond, een open Ierse grens en de rechten van burgers van het VK en de EU die over de grens wonen.

Fase 2 duurde tot halverwege november 2018 en was gericht op de toekomstige relatie tussen het VK en de EU. Tijdens deze fase van onderhandelingen werden beide partijen het voorlopig eens over een overgangsperiode van 21 maanden, die direct na de datum van vertrek moet ingaan. Dit geeft het Verenigd Koninkrijk de tijd om te onderhandelen over zijn toekomstige handelsbetrekkingen met de EU.

Het Chequersakkoord en een voorlopig akkoord

Het 'Chequersplan' werd gepubliceerd op 12 juli 2018. Op dat moment was het een van de meest substantiële en complete plannen omtrent het vertrek van het Verenigd Koninkrijk uit de Europese Unie. Het plan beschreef de relatie die het VK met de EU wilde aangaan na het verlaten van de unie.

Hoewel het Britse kabinet zijn goedkeuring gaf, werd het plan geweigerd door de EU. Michel Barnier, hoofdonderhandelaar namens de EU, verklaarde dat over de integriteit van de Europese interne markt niet te onderhandelen valt en dat de Britten niet als het ware de 'krenten uit de pap van de interne markt' kunnen halen. De interne markt is gebouwd op vier pijlers: vrij verkeer van goederen, personen, diensten en kapitaal. Het Chequersakkoord bevatte enkel concessies met betrekking tot het vrije verkeer van goederen; vandaar Barniers uitspraak.

Het voornaamste knelpunt was hoe de grens tussen Noord-Ierland en Ierland in de praktijk zou functioneren, vooral als beide kanten niet tot een degelijk handelsakkoord konden komen gedurende de overgangsfase. De EU accepteert namelijk geen open grens met een land dat andere douaneregelingen heeft.

In november 2018 kwamen de twee partijen overeen dat het VK in zijn geheel in een gezamenlijk ‘douanegebied’ met de EU zou blijven totdat er een alternatieve handelsovereenkomst kon worden gesloten. Het is echter nog maar de vraag of Theresa May dit akkoord door het Britse Lagerhuis kan loodsen. Critici beweren namelijk dat de controle over de Britse handel hiermee in handen van een buitenlandse mogendheid valt.

Theresa Mays voorlopige akkoord en goedkeuring door het kabinet

Na vele maanden onderhandelen legde Theresa May in november 2018 eindelijk een voorlopig akkoord aan haar kabinet voor. Dit was een opvolger van het Chequersakkoord, dat door de EU was afgekeurd. Het nieuwe akkoord kan een stap zijn richting een zachte brexit. Dit zou betekenen dat het VK plannen paraat heeft voor handel gedurende de overgangsperiode, de Ierse grens, de rechten van ingezetenen van het VK en de EU en een aantal andere punten die de afgelopen paar maanden tot verhitte debatten hebben geleid.

De premier verklaarde dat het kabinet het akkoord 'als collectief' had aangenomen na vijf uur discussiëren op 14 november 2018. Met deze woordkeuze impliceerde ze echter dat het besluit niet unaniem was. Later werd naar buiten gebracht dat tot wel tien ministers kritiek hadden geuit op het plan van de premier. Verscheidene kabinetsleden stapten onmiddelijk op, waaronder brexitminister Dominic Raab. Veel Kamerleden uitten ook hun zorgen over het voorgestelde akkoord.

Op 25 november ging een top van EU-leiders akkoord met het plan van de premier. Nadat dit bekend was gemaakt, stelde EC-president Jean-Claude Juncker dat de beslissing ‘niet een moment van gejuich, maar een moment van diepe treurnis’ was gezien het vertrek van de Britten.

Uitgestelde stemming in het Lagerhuis

Op 10 december 2018, één dag voor de geplande stemming in het Lagerhuis over Theresa Mays akkoord, besloot de premier om de stemming uit te stellen in verband met aanzienlijke weerstand vanuit zowel de Conservative als de Labour Party. Ze speculeerder erop dat de Kamer het akkoord zou verwerpen.

De premier beloofde terug te gaan naar Brussel om zekerheid te krijgen van EU-leiders over bepaalde aspecten van haar akkoord. Het ging hierbij met name om opheldering over de Ierse backstop en de vraag of het VK permanent in een douane-unie met de EU terecht zou komen.

Motie van vertrouwen in Theresa May

Op 12 december 2018 diende Theresa Mays eigen partij een motie van vertrouwen in jegens de premier. 117 Kamerleden van de Conservative Party stemden tegen haar, maar ze overleefde de stemming dankzij de steun van de overige 200. Nu kan niemand van de premiers eigen partij meer een dergelijke motie jegens haar indienen tot aan december 2019. Ze kan echter nog wel te maken krijgen met een motie van wantrouwen van de Kamer, als het idee door een meerderheid wordt gesteund.

Misschien bent u ook geïnteresseerd in...

  • Handelsplatformen

    Ontdek ons award-winnende web-based platform en onze apps voor tablet en mobiel

  • Marktanalyse

    De laatste analyse en inzichten van onze eigen experts

  • Handelen in forex

    Handel in meer dan 90 FX-paren bij IG, waaronder EUR/GBP

1 Grootste CFD-aanbieder qua opbrengsten (zonder forex). Bron: Published financial statements (februari 2018).

Help & Support

Vind het antwoord op uw vraag over uw rekening of onze diensten.

Vind uw antwoord

Of stel uw vraag over het openen van een rekening door te bellen naar +31 20 794 6610 of te e-mailen naar info.nl@ig.com.

CFD’s zijn complexe instrumenten en brengen vanwege het hefboomeffect een hoog risico mee van snel oplopende verliezen. 79% van de retailbeleggers lijdt verlies op de handel in CFD’s met deze aanbieder.
Het is belangrijk dat u goed begrijpt hoe CFD's werken en dat u nagaat of u zich het hoge risico op verlies kunt permitteren.
CFD’s zijn complexe instrumenten en brengen vanwege het hefboomeffect een hoog risico mee van snel oplopende verliezen.